Trabzon’un en yoğun yaya trafiğine sahip noktalarının başında gelen Uzunsokak’ta devam eden Sokak Sağlıklaştırma Çalışmaları kapsamında zemin de yeniden düzenlenecek.

Cephe sağlıklaştırma çalışmalarının sürdüğü Uzunsokak’ta, turizm sezonunun tamamlanmasının ardından zemin yenileme çalışmalarına başlanması planlanıyor.

Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç de Büyükşehir Belediye Meclisi’nde yaptığı açıklamada, Uzunsokak’ın zeminine yönelik çalışmanın turizm sezonunun ardından gerçekleştirileceğini duyurdu.

Ancak alınan karar, Uzunsokak’ın mevcut zemininin henüz birkaç yıl önce milyonlarca liralık yatırımla yenilenmiş olması nedeniyle yeni bir tartışmayı da beraberinde getirdi.

ZEMİN 2021’DE 5,25 MİLYON TL’YE YENİLENDİ

Uzunsokak ve bağlantı sokaklarının üstyapısı, Trabzon Büyükşehir Belediyesi eski Başkanı Murat Zorluoğlu döneminde 2021 yılında yenilenmişti.

“Ortahisar İlçesi Uzun Sokak ve Bağlantı Sokakları Üstyapı Yenileme” adıyla gerçekleştirilen işin yaklaşık maliyeti 5 milyon 844 bin 879 TL olarak belirlenirken, ihale 5 milyon 249 bin 994 TL 60 kuruş bedelle sonuçlandı.

Çalışmaların tamamlanmasının ardından Uzunsokak’ın zemini tamamen yenilenerek vatandaşların kullanımına açıldı.

Ancak aradan yaklaşık dört yıl geçmesinin ardından zeminde yaşanan bozulmalar dikkat çekmeye başladı.

TAŞLAR KIRILDI, YER YER BETONLA YAMA YAPILDI

Özellikle yoğun yaya trafiğinin bulunduğu bölümlerde taşların kırılması, yerinden oynaması ve parçalanması Uzunsokak’ın en fazla tartışılan sorunlarından biri haline geldi.

Bazı bölümlerde kırılan taşların yerine betonla müdahale edildiği, yağışlı havalarda ise zemindeki bozulmalar nedeniyle su birikintilerinin oluştuğu kamuoyuna yansıdı.

Trabzon’un turistik ve ticari açıdan en önemli caddelerinden biri olan Uzunsokak’ta birkaç yıl önce yapılan zeminin bu kadar kısa sürede ciddi şekilde yıpranması, yapılan ilk uygulamanın malzeme ve işçilik kalitesini de tartışmaya açtı.

Yeni zemin çalışmasıyla birlikte şimdi şu soruların yanıtı aranıyor:

2021 yılında kullanılan taşlar Uzunsokak’ın yoğunluğuna uygun muydu?

Zemin altyapısı ve drenaj sistemi doğru şekilde oluşturuldu mu?

İmalatlar teknik şartnameye uygun gerçekleştirildi mi?

Kırılmaların nedeni malzeme kalitesi mi, uygulama hatası mı yoksa başka bir teknik sorun mu?

İşin yüklenicisine yönelik garanti veya sorumluluk hükümleri işletildi mi?

2021’DEKİ BEDEL YAKLAŞIK 671 BİN DOLARDI

Uzunsokak zemin çalışmasının ekonomik boyutu da dikkat çekiyor.

2021 yılında yapılan işin sözleşme bedeli 5 milyon 249 bin 994 TL idi.

23 Mart 2021 tarihindeki yaklaşık 7,82 TL’lik dolar kuru üzerinden hesaplandığında söz konusu bedel yaklaşık 671 bin dolar seviyesine karşılık geliyor.

9 Eylül 2026 itibarıyla dolar kurunun yaklaşık 48,48 TL seviyesinde olduğu dikkate alındığında, 2021 yılında harcanan 671 bin doların bugünkü kur karşılığı yaklaşık 32,5 milyon TL seviyesine ulaşıyor.

Bu rakam doğrudan “32,5 milyon TL kamu zararı” anlamına gelmiyor. Hukuki anlamda kamu zararının ortaya konulabilmesi için teknik inceleme, hakedişler, garanti hükümleri, kusur oranı ve yeni yapılacak çalışmanın maliyetinin birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

Ancak dört-beş yıl önce önemli miktarda kamu kaynağı harcanarak yapılan zeminin yeniden değiştirilmek zorunda kalması, kamu kaynaklarının verimli kullanılıp kullanılmadığı yönündeki tartışmaları güçlendiriyor.

“DÖRT YILDA NEDEN BU HALE GELDİ?”

Uzunsokak’ta yapılacak yeni zemin çalışmasının maliyeti henüz kamuoyuna açıklanmazken, gözler Büyükşehir Belediyesi’nin gerçekleştireceği yeni ihale ve uygulamanın ayrıntılarına çevrildi.

Asıl tartışma ise yeni zeminin nasıl yapılacağından çok, eski zeminin neden bu kadar kısa sürede kullanılamaz hale geldiği noktasında yoğunlaşıyor.

Şehrin en yoğun kullanılan caddelerinden birinde milyonlarca liralık bir üstyapı yatırımının dört-beş yıl içerisinde yeniden yapılma ihtiyacı doğurması, önceki çalışmanın planlama, malzeme seçimi, işçilik ve denetim süreçlerinin sorgulanmasına neden oluyor.

Ortaya çıkan tablo, kamuoyunda açık bir planlama ve uygulama başarısızlığı olarak değerlendiriliyor.

YENİ ZEMİNDEN ÖNCE ESKİ ZEMİNİN HESABI

Trabzon Büyükşehir Belediyesi’nin Uzunsokak’ı daha estetik ve kullanışlı hale getirmek amacıyla yürüttüğü cephe ve zemin sağlıklaştırma çalışmaları devam ederken, kamuoyunun beklentisi yalnızca yeni taşların döşenmesiyle sınırlı değil.

2021 yılında yapılan işin neden bu kadar kısa sürede bozulduğunun teknik olarak araştırılması ve sonuçlarının kamuoyuyla paylaşılması da isteniyor.

Özellikle önceki çalışmada kullanılan malzemelerin niteliği, yüklenici firmanın sorumlulukları, belediyenin kabul ve denetim süreçleri ile varsa garanti hükümlerinin işletilip işletilmediğinin açıklığa kavuşturulması önem taşıyor.

Çünkü Uzunsokak’ta mesele artık yalnızca kırılan taşların değiştirilmesi değil.

Asıl soru şu:

Yaklaşık dört yıl içinde büyük ölçüde yıpranan ve yeniden yapılmasına karar verilen zeminin bedelini Trabzon neden ikinci kez ödemek zorunda kalıyor?

Yeni çalışmanın ihale bedelinin açıklanmasıyla birlikte Uzunsokak için kamu bütçesinden toplam ne kadar kaynak harcandığı da daha net ortaya çıkacak.